Το γέλιο θεωρείται «παράθυρο» στην υγιή ανάπτυξη του εγκεφάλου και στον κοινωνικό κόσμο ενός παιδιού.

Το γέλιο, το οποίο εμφανίζεται πολύ πριν τα μωρά πουν τις πρώτες τους λέξεις, θα μπορούσε να έχει υποτιμημένη κλινική σημασία, λένε οι ειδικοί — ιδιαίτερα στην εποχή της ψηφιακής απόσπασης της προσοχής και σε μια περίοδο όπου οι γονείς βιώνουν σημαντικό άγχος.

Για τα μικρά παιδιά, το γέλιο δεν είναι απλώς μια επιφανειακή αντίδραση. Ως φυσιολογική ανταπόκριση στο απροσδόκητο, τα βοηθά να επεξεργάζονται τον κόσμο γύρω τους.

Οι ειδικοί αναφέρουν ότι μπορεί επίσης να λειτουργήσει ως σημαντικός αναπτυξιακός δείκτης, μαζί με το περπάτημα και την ομιλία.

Τα βρέφη έρχονται στον κόσμο έτοιμα να αλληλεπιδράσουν με άλλους ανθρώπους. Στα παιδιά με τυπική ανάπτυξη, το ακούσιο γέλιο — μια αντανακλαστική αντίδραση — εμφανίζεται περίπου στους 3-4 μήνες.

Γύρω στους 6 μήνες, τα μωρά αρχίζουν να γελούν συνειδητά, ένα ορόσημο που σχετίζεται με την ανάπτυξη κινητικών και γλωσσικών κέντρων του εγκεφάλου. Τα μικρά νήπια κατανοούν ήδη το γέλιο με αρκετά σύνθετους τρόπους: κάνουν πράγματα που προκαλούν το γέλιο των γονιών τους ή χρησιμοποιούν το γέλιο των γονιών τους για να αξιολογήσουν αν μια κατάσταση είναι ασφαλής ή ανησυχητική.

Το γέλιο είναι, στην πραγματικότητα, ένα σημάδι ότι αφήνουμε πίσω το άγχος, την ανησυχία ή τον φόβο.

Έρευνες δείχνουν ότι το γέλιο ενεργοποιεί νευρωνικά κυκλώματα, αυξάνει την ωκυτοκίνη και απελευθερώνει ντοπαμίνη και σεροτονίνη, ουσίες που συμβάλλουν στην ηρεμία και τη δημιουργικότητα τόσο των παιδιών όσο και των ενηλίκων.

Επειδή το γέλιο είναι σε μεγάλο βαθμό κοινωνικό φαινόμενο, η ψηφιακή εποχή αποτελεί πρόκληση. Γελάμε λιγότερο όταν μιλάμε στο τηλέφωνο και ακόμη λιγότερο όταν επικοινωνούμε μόνο μέσω γραπτών μηνυμάτων.

Μια ερευνητική ανασκόπηση διαπίστωσε ότι η χρήση οθονών από τους γονείς συσχετίζεται αρνητικά με τα γνωστικά και ψυχοκοινωνικά αποτελέσματα των παιδιών. Το 56% των γονέων δήλωσε ότι περνούσε «πάρα πολύ χρόνο» στο smartphone του, ενώ το 68% ανέφερε ότι ένιωθε πως η προσοχή του αποσπάται από το κινητό όταν περνά χρόνο με τα παιδιά του.

Το γέλιο είναι δωρεάν. Δεν απαιτείται κάτι ιδιαίτερο. Απλώς απαιτεί ένοτητα.

Πηγές

• Dr. Jacqueline Harding, ειδικός στην ανάπτυξη παιδιών, ερευνήτρια στο Middlesex University και συγγραφέας του βιβλίου The Brain That Loves to Laugh: A Visual Guide to Hope, Humour and Human Connection in Early Childhood.

• Έρευνες και δημοσιεύσεις του επιστημονικού περιοδικού JAMA Pediatrics σχετικά με την ανάπτυξη των παιδιών, τη χρήση οθονών και την αλληλεπίδραση γονέα-παιδιού.